Kerkdienst 21 mei, Hemelvaart Kerkdienst 21 mei, Hemelvaart
Hemelvaart is het meest 'onbekende' christelijke feest, zo staat op de website van de Protestantse Kerk te lezen. We associëren Hemelvaart vaak vooral met die extra vrije vrijdag die er op volgt. Zo’n feestdag midden in de week is voor veel van ons toch een beetje vreemd. Het is dan ook meestal niet erg druk in de kerk bij de viering op de vroege morgen van Hemelvaart. Ik moet bekennen dat ik zelf ook bijna geen dienst op hemelvaartsdag had meegemaakt, voordat ik voorganger werd... 

En dan is het inhoudelijk ook best een moeilijk feest. We herdenken dat Jezus na zijn opstanding is opgevaren naar God, zijn vader in de hemel. Maar hoe moeten we dat precies begrijpen? Feest vieren omdat er iemand weg gaat? En wat valt er aan dit feest te beleven? De geboorte van een kindje met Kerst, ja, daar kunnen we wel iets mee. Maar Hemelvaart... 

Met Hemelvaart wordt het einde van de veertigdagentijd gemarkeerd. En dan niet de bekende veertig dagen voor Pasen, maar de veertig dagen na Pasen. Veertig dagen is de Opgestane Jezus verschenen aan zijn leerlingen en heeft hij met hen gesproken over hun opdracht. 

Die periode van veertig dagen na Pasen is nu voorbij. Voor de ogen van de leerlingen wordt Jezus opgenomen in een wolk. Een nogal ongrijpbare gebeurtenis voor de ooggetuigen, kan ik me zo voorstellen. Het ene moment is Jezus er nog en het volgende moment is hij weg. Uit het zicht geraakt door die wolk, die duidelijk verwijst naar God in de hemel, die voor ons onzichtbaar is. 

Het feest van Hemelvaart spreekt de meeste mensen dus niet zo erg aan. Als je er over nadenkt, is dat eigenlijk best vreemd. Je zou namelijk zeggen dat we als hedendaagse christenen ons juist wel wat moeten kunnen voorstellen bij de ervaring van Hemelvaart. Voor veel mensen past het idee dat God bestaat en invloed heeft op ons leven niet in deze tijd en cultuur. We willen op zich best gelovig zijn en openstaan voor ‘een hogere macht’ of ons laten inspireren. Maar God ergens in de hemel, die te maken heeft met jouw en mijn leven van elke dag; dat is een stap te ver. 

In ons dagelijks leven hebben we allemaal wel eens vragen over het bestaan van God en zijn aanwezigheid. We ervaren God niet altijd en dat is moeilijk. Ook in deze tijd, als we ons zorgen maken en onzeker zijn. Het verhaal van Hemelvaart laat ons zien dat dit dus niet alleen een ervaring van nu is, maar ook al een bijbelse ervaring. Dit proces van secularisatie is begonnen bij de Hemelvaart van Jezus, zou je kunnen zeggen. Want vanaf dat moment is Jezus hier niet meer. 

Jezus zet de boel op scherp door naar de hemel te vertrekken. De leerlingen zijn blij na de opstanding van Jezus en hij vertelt hen over het koninkrijk. De leerlingen hebben het idee dat er nú iets gaat gebeuren en ze vragen: Heer, gaat u dan binnen afzienbare tijd het koningschap over Israël herstellen? De leerlingen zien het helemaal voor zich. 

En dan geeft Jezus hen de taak om te getuigen en vertrekt! De discipelen kijken omhoog, zien tot hun schrik de Heer uit beeld raken en krijgen te horen: ‘deze Jezus komt terug’. Jaja; maar wat moeten we dóen!? En hóe dan? Het was zoveel makkelijker toen Jezus er nog gewoon bij was en hij hen rechtstreeks kon helpen en onderwijzen. Die tijd zouden wij wellicht ook wel graag meegemaakt hebben, al was die ook verre van ideaal.... 
Met Hemelvaart begint er een nieuwe tijd voor de leerlingen van Jezus, en voor zijn volgelingen van nu. Het is helaas nog niet zo dat wij een kijkje hebben gekregen in de hemel. Dat gaat ons letterlijk en figuurlijk boven de pet. ‘Wat staan jullie daar naar de hemel te staren’, krijgen de leerlingen in het verhaal van Handelingen te horen, als ze met een stijve nek omhoog blijven kijken.

Nee, op de dag van Hemelvaart worden wij als leerlingen, als gemeenschap van de kerk, gewezen op onze taak en opdracht hier op aarde. Die opdracht is om te getuigen. In het boek Handelingen staat er: “in Jeruzalem, in Judea en Samaria en in de wijde wereld” – het evangelie trekt steeds wijdere kringen.

Hemelvaart is, dat Jezus ons niet alleen de opdracht geeft om zijn testament te bewaren, maar vooral ook dat hij ons de ruimte geeft. Hij vertrouwt ons de verkondiging toe. En verkondiging, dat weet iedereen, is altijd méér dan alleen maar woorden. Verkondig het evangelie, desnoods met woorden, zei Franciscus van Assisi al – je kunt dat niet genoeg herhalen…
Wij leven de liefde van Christus.

Hemelvaart betekent: God is in de hemel, maar wij zijn op aarde. Wij leven hier en nu, en allemaal op onze eigen plaats zijn wij geroepen om de boodschap van vreugde verder te brengen en uit te dragen. Het wel en wee van de plek waar wij wonen gaat ons ter harte. Wij moeten niet naar de hemel blijven staren, want dan gaan we zweven en worden we richtingloos. 

In de tekst uit de brief aan de Kolossenzen, legt Paulus gelukkig voor ons heel concreet uit wat Hemelvaart vieren is. “Houd je bezig met de hemel”, waar Christus is. En hoe doe je dat? Dat is dan verrassend genoeg vervolgens heel áárds: niet vloeken en bedriegen en schelden, maar wel: meeleven hebben, vriendelijk en geduldig zijn en elkaar verdragen. Hemels leven = liefdevol leven. 
Laat jullie leven vol zijn van het goede nieuws over Christus. 

Leven met de Hemelvaart in gedachten is een stukje leven met het hoofd in de wolken, omdat God in het onzichtbare voelbaar is en omdat Jezus woorden een prachtig ideaal zijn om na te streven. Maar het is vooral ook met twee voeten op de aarde staan, met oog en oor voor de werkelijkheid van vandaag. God zendt ons naar onze dagelijkse taak.
Amen.
terug